سینمای جهان » چشم‌انداز1398/03/26


از فرانکو زفیرلی تا استنلی کوبریک

میز خبر: نگاهی به رویدادهای سینمای جهان

گردآوری و ترجمه سارا مهرابی
سر صحنه‌ی «رومئو و ژولیت» (1968)

 

اقتباس‌کننده شهیر آثار شکسپیر درگذشت
فرانکو زفیرلی، فیلم‌ساز شهیر سینمای ایتالیا، در 96 سالگی درگذشت. او برای آثار اپرایی،  مذهبی و اقتباس از آثار شکسپیر در دنیای سینما به شهرت رسید. زفیرلی نامزد دریافت اسکار برای فیلم رومئو و ژولیت (1968) شده بود؛ لئوناردو وایتینگ و اولیویا هاسی بازیگرانی که هنوز شناخته شده نبودند نقش رومئو و ژولیت را بازی کردند. رومئو و ژولیت علاوه بر نامزدی در رشته بهترین فیلم و کارگردانی، توانست جایزه بهترین فیلم­‌برداری و طراحی لباس را از چهل‌و‌یکمین دوره آکادمی اسکار دریافت کند. او برداشت خاص خود را از رومئو و ژولیت آفرید و نسل جوان را با این اثر تراژیک شکسپیر آشنا کرد. یک سال قبل از آن او اقتباس دیگری از نمایشنامه‌ی کمدی رمانتیک شکسپیر کرده بود؛ کارگردانی رام کردن زن سرکش با نقش آفرینی الیزابت تیلور و ریچارد برتن که هر دو در اوج شهرت‌شان بودند. فرانکو زفیرلی سال 1990 فیلم موفق هملت را کارگردانی کرد؛ مل گیبسون و گلن کلوز دو ستاره فیلم هستند. زفیرلی زمانی که گیبسون را برای بازی در فیلمش انتخاب کرده بود، گفت: «گیبسون در اولین سری از فیلم اسلحه مرگبار بسیار عالی بازی کرد. پس به ذهنم رسید که او جذاب، سرکش و خطرناک است و به­‌درد فیلم من می­‌خورد.» او اپراهایی به سبک حماسی بر صحنه برد و فیلم­‌هایش را اپراگونه می­‌ساخت. زفیرلی در به‌­تصویر کشیدن جنبه‌­های عاشقانه در فیلم­‌های رمانتیک افراط می­‌کرد و می‌­توانیم این افراط را در قهرمان، داستان عاشقانه یک بوکسور و پسرش با بازی جان وویت، فی داناوی و ریکی شرودر و در عشق بی­‌پایان با بازی بروک شیلدز ببینیم. آثار مذهبی او سنتی و مورد پسند واتیکان بودند؛ برادر خورشید، خواهر ماه (1972)، فیلمی درباره زندگی فرانسیس آسیزی قدیس و مینی سریال عیسی ناصری (1977) از کارهای حماسی مذهبی او هستند. تراویاتا و اتللو دو فیلم اپراگونه او هستند که در هر دو از خواننده‌ی تِنور اسپانیایی، پلاسیدو دومینگو، استفاده کرد. زفیرلی در طول سال‌­های کاری­اش پنج جایزه دیوید دی دوناتلو ایتالیا را گرفته است. او 12 فوریه 1923 در فلورانس به‌­دنیا آمد و مادرش به دنبال یکی از اجراهای اپرای موتسارت می­‌خواست نام خانوادگی پسرش زفیرتی، به معنی نسیم کوچک، باشد اما با یک اشتباه در نگارش نام او زفیرلی شد؛ زفیرلی مادرش را در 6 سالگی از دست داد. او در فلورانس درس معماری خواند اما با دیدن هنری پنجم (1944) اثر لارنس الیویه تصمیم گرفت وارد حرفه سینما شود.

ادای دین به استنلی کوبریک و «درخشش»        
روز پنجشنبه تریلر فیلم ترسناک دکتر اسلیپ پخش شد. فیلم عنوان جذابی ندارد اما یکی از فیلم­‌هایی است که منتظریم پاییز امسال در سینماها اکران شود چرا که برداشتی از کتاب استیون کینگ است و به‌­نوعی ادامه‌ی درخشش، یکی از مهم‌­ترین فیلم‌ها ژانر وحشت. در تریلر می­‌بینیم مایک فلاناگان به عنوان کارگردان امیدوار بوده در فیلمش به بهترین شکل از ویژگی کار کینگ و استنلی کوبریک پیروی کند. صحنه‌­هایی مشهور مانند جاری شدن خون از آسانسور، زنی در وان حمام و دوقلوهای ایستاده در انتهای راهرو بخش‌­های نمادینی از درخشش هستند که در دکتر اسلیپ تکرار شده‌­اند. باید ببینیم چه‌­طور فلاناگان با فیلم جدیدش هم دل هواداران رمان دکتر اسلیپ و هم هواداران آن فیلم ارژینال و کلاسیک را بدست می‌­آورد. فلاناگان درباره فیلم جدیدش می­‌گوید: «فیلم من از رمان دکتر اسلیپ اقتباس شده که دنباله‌­ای از رمان درخشش به قلم استیون کینگ است؛ نسخه‌ای هم از درخشش در دنیای سینما وجود دارد که کوبریک با اقتباس از آن رمان و گنجاندن آن سه صحنه مهم خلق کرده است. در طول زمان ساخت فیلم، هر بار یکی از این منبع­‌ها مورد استفاده ما قرار می‌­گرفت و ما از آن الهام می­‌گرفتیم.» کینگ و کوبریک هیچ­‌گاه برای درخشش رو در روی هم ننشستند و صحبت نکردند. کینگ عاشق متن ارژینال رمان خودش است درحالی که کوبریک برای ساخت درخشش بخش­‌هایی از رمان را تغییر داد تا مطابق با آن­‌چه که در ذهن داشت بشود. بنابراین برای پر کردن فاصله بین کینگ و کوبریک باید ظرافت و نکته‌بینی خاصی در فیلم فلاناگان به‌­کار می­‌رفت؛ فلاناگان برای پر کردن این فاصله چندین بار با استیون کینگ ملاقات کرده تا بتواند موافقت او را بدست آورد. او گفت: «باید پیش کینگ می­‌رفتیم و توضیح می‌دادیم که چگونه می‌­خواهیم هر بخشی را به­‌تصویر بکشیم و گاهی اوقات باید درباره شخصیت­‌های رمان صحبت می­‌کردیم. در آخر نه تنها او برای کاری که می‌­خواستیم انجام دهیم آرزوی موفقیت کرد، بلکه مشتاق دیدن فیلم هم شد.» به‌­نظر او دیدن این که چه میزان از فیلم کوبریک در دکتر اسلیپ استفاده شده باعث تعجب تماشاگران می­‌شود اما تا آن­‌جایی که ما با دیدن تریلر متوجه شدیم، صحنه آسانسور خونین از خود فیلم درخشش برداشته شده است و بقیه جزییاتی که در دکتر اسلیپ می‌­بینیم کاملا بازسازی شده است.فلاناگان می­‌گوید که او و دستیارانش وقت زیادی صرف کردند تا به رویایی که کوبریک در درخشش نهاده بود وفادار باشند؛ آن­‌ها حتی سعی کردند به طراحی­‌های اولیه کارگردان درگذشته دست پیدا کنند. کارگردان دکتر اسلیپ گفت: «هدف فیلم همیشه بیان کامل جزییات و احترام به درخشش بوده است؛ ما سعی می­‌کردیم این کار را به بهترین شکل انجام دهیم و امیدوار بودیم حتی فیلم‌­بین­‌های حرفه­‌ای نتوانند تفاوت بین فریم‌­های ما و فریم­‌های کوبریک را متوجه شوند.» در کنار علاقه فلاناگان به درخشش، او از این‌ فیلم کلاسیک ترسناک درس­‌های ارزشمندی گرفته است. او معتقد است که فیلم ترسناکش جز معدود فیلم‌های این سال‌ها است که هیچ ترس ناگهانی در آن به­‌کار برده نشده؛ کوبریک بدون استفاده از شیوه‌­های ابتدایی ترساندن که امروزه در سینما رواج یافته می­‌توانست تماشاگر را به­‌راحتی قبض روح کند. شاید شما برای تماشای دکتر اسلیپ هیجان­‌زده نباشید اما خیلی از سینماروها می‌­خواهند ببیند تا چه حد از عناصر درخشش در دکتر اسلیپ به کار رفته است.

سرمایه‌گذاری هنگفت برای تولید محتوای ارژینال
جود لاشرکت فیلم‌­سازی اسکای قرار است به کمک کامکَست حدود دو برابر بودجه کنونی را برای ساخت سریال­‌های ارژینال سرمایه‌گذاری کند و در نتیجه تبدیل به بزرگ‌­ترین تولید کننده در اروپا شود. اولین پروژه مینی‌سریال روز سوم است، اچ­بی­او در تولید سریال همکاری می‌­کند، جود لا یکی از بازیگران است و از 2020 در بریتانیا و آمریکا پخش می­‌شود. تابستان سال گذشته، مدیر اسکای گفت که بودجه سالانه­­‌ای که صرف تولید محتوای ارژینال می­‌شود 650 میلیون دلار است. روز چهارشنبه اسکای اعلام کرد همان­‌طور که برای یک­‌سری از شرکت­‌های فیلم‌سازی فیلم­نامه ارژینال تولید می‌­کند، برای شبکه­‌های اسکای، ان‌بی‌سی و یونیورسال پیکچرز هم تولید خواهد کرد. الان اسکای در حال لذت بردن از موفقیت­‌های بدست آمده از چرنوبیل و ریویرا است و چند اثر معرکه دارد که در صف اکران قرار دارند. جرمی داروک، مدیر عامل اجرایی اسکای، گفت: «این یک تحول در پیشرفت ماست. اسکای سعی می‌­کند تا در تولید و پرورش محتوای فیلم­نامه حرف اول را در اروپا بزند. هدف ما این است که برای کیفیت محتواهای‌مان شهرت پیدا کنیم و به جایگاهی برسیم که بهترین خالقان اروپایی بخواهند باارزش­ترین کارهای‌شان را برای ما بنویسند. بخشی از کامکست بودن باعث می­‌شود ما بتوانیم سرمایه‌­گذاری‌مان را افزایش دهیم و به گروه اسکای و شریک‌­های‌مان کمک کنیم تا میزان سود و قدرت نفوذمان به بالاترین سطح برسد.» اتحاد استودیوها در تولید و توسعه انواع ژانرهای ارژینال، به­‌خصوص درام و کمدی، تاثیرگذار است. گری دِیوی کسی است که استودیوهای اسکای را رهبری خواهد کرد؛ او گفت: «اقدام جدید ما طوری برنامه‌­ریزی شده تا محتوای مورد نیاز مشتری­‌های‌مان تولید شود؛ ما تلاش می­‌کنیم تا با آفرینندگان منحصربه­‌فرد و تولیدکنندگان بزرگ مستقل همکاری کنیم.» انگلستان، آلمان و ایتالیا کشورهای کلیدی برای پخش سریال­‌های ارژینال است و در آینده قرار است برای تهیه فیلم‌­های ارژینال وقت بگذارند.

روز سوم درباره جزیره‌­ای اسرار آمیز است و سم (جود لا) با ساکنان مرموز جزیره و رسوم عجیب­‌شان مواجه می‌­شود. مرز میان خیال و واقعیت برای سم غیر قابل تشخیص می‌­شود و همین باعث بازگشت ترس‌های گذشته‌اش می‌شود. دنیس کِلی، شرکت فیلم­‌سازی پلن بی اینترتیمنت و پانچ­‌درانک اینترنشنال در تهیه روز سوم مشارکت دارند. مارک ماندن، کارگردان برنده جایزه بفتا، کارگردانی و کیت دو وال و دین اولاکلین نویسندگی سریال را برعهده دارند. روز سوم از ماه آینده در انگلستان تصویر­برداری می‌شود و سال دیگر در اروپا از اسکای آتلانتیک و در آمریکای شمالی از اچ‌­بی‌­او به نمایش درمی‌آید. این سریال آخرین اثر ارژینال مشترک بین اسکای و اچ‌­بی­‌او بعد از پخش موفقیت­آمیز چرنوبیل است.

چین فیلم ۸۰ میلیون دلاری خودش را توقیف موقت کرد!
جشنواره بین‌­المللی شانگهای تغییر ناگهانی و غافلگیر کننده‌­ای در برنامه امسال ایجاد کرد؛ مسئول جشنواره فیلم پرهزینه هشتصد را شب قبل از افتتاح جشنواره از فهرست اعلام شده‌اش حذف کرد. طبق برنامه دیروز این فیلم حماسی 80 میلیون دلاری باید اکران می­‌شد و جشنواره با آن آغاز می‌­شد و انتظار می­‌رفت با اکرانش در تابستان یکی از پرفروش‌­ترین­ فیلم‌­های چین باشد. جشنواره شانگهای رسما اعلام کرده است که مشکل فنی دلیل لغو شدن در دقیقه آخر بود اما فکرها به سوی مسئله سانسور کشیده شده است و این که امکان دارد 14 تیر هشتصد اکران نشود. منبعی آگاه در چین می­‌گوید: «جو جشنواره تنش‌­زا است.» پیش‌­تر چین مانع به­‌نمایش درآمدن یک­‌سری از فیلم­‌هایش در جشنواره­‌های معتبر جهانی شد و اخیرا یک ثانیه بود که از جشنواره برلین جا ماند. چین حتی بارها اجازه نداده است تعدادی از فیلم‌­های خارجی در جشنواره­‌های کشورش نمایش داده شود اما توقیف یکی از فیلم‌های داخلی در جشنواره‌­ای با چنین اهمیتی کاری غیرمعمول است. در ظاهر هشتصد فیلمی وطن‌پرستانه است و انتظار می‌­رود دولت چین آن را پسند کند؛ این فیلم حماسی در دوره جنگ ژاپن و چین رخ می‌دهد، زمانی که گروهی از سربازان چینی برای دفاع از انبار سیهنگ با موج بزرگی از نیروهای ژاپنی که تازه در منطقه پیشروی کرده‌اند می­‌جنگند. در چین قانون سخت­‌گیرانه‌­ای وجود دارد و گاهی قانون­‌هایی نانوشته‌ای برای سانسور ایجاد می­‌شود؛ شی جین­پینگ، رئیس جمهور چین، گفته است که در کشور کنترل ایدئولوژیک باید سخت‌گیرانه­‌تر شود تا همه درباره ارزش­‌های جامعه یک تفکر واحد داشته باشند؛ 9 مهر هفتادمین سالگرد انقلاب جمهوری خلق چین است.

کانال تلگرام ماهنامه سینمایی فیلم:

https://telegram.me/filmmagazine

آرشیو

سینماهای تهران


سینمای شهرستانها


آرشیوتان را کامل کنید


شماره‌های موجود


خبرنامه

به خبرنامه ماهنامه فیلم بپیوندید: